Bank Światowy

Bank Światowy
(The World Bank)

Bank Światowy założony został w lipcu 1944 r. podczas Monetarnej i Finansowej Konferencji Narodów Zjednoczonych w Bretton Woods, USA. Swoją działalność rozpoczął 25 czerwca 1946 r. razem z Międzynarodowym Funduszem Walutowym (IMF), który jest instytucją siostrzaną dla Banku Światowego, lecz całkowicie odrębną. Zanim dany kraj zacznie ubiegać się o członkostwo w Banku Światowym, musi najpierw zostać członkiem IMF. 
Bank Światowy zajmuje się przede wszystkim wspieraniem długofalowego wzrostu gospodarczego i zmniejszaniem ubóstwa w krajach rozwijających się. 
Grupa Banku Światowego obejmuje: Międzynarodowy Bank dla Odbudowy i Rozwoju (IBRD), Międzynarodową Korporację Finansową (IFC) oraz Multilateralną Agencję Gwarancji Inwestycyjnych (MIGA). 
Bank Światowy oraz wszystkie ww. organizacje mają swoją siedzibę w Waszyngtonie. 

Zarządzanie Bankiem

Bank Światowy działa pod kierownictwem Zarządu Gubernatorów. Każdy ze 176. krajów członkowskich Banku reprezentowany jest przez jednego gubernatora, którym jest zwykle funkcjonariusz rządowy szczebla ministerialnego. Zarząd Gubernatorów przekazuje swoje uprawnienia mniejszemu gronu przedstawicieli, Zarządowi Dyrektorów Wykonawczych. 
Zarząd Dyrektorów Wykonawczych odpowiedzialny jest za politykę Banku Światowego w zakresie jego operacji oraz za zatwierdzanie wszystkich pożyczek. 
Prezes Banku Światowego jest przewodniczącym Zarządu Dyrektorów Wykonawczych. 
Kierownictwo i codzienna działalność Banku prowadzone są przez około 7100 członków personelu z ponad 100 krajów.

Cele i działalność

Celem Banku Światowego jest wspieranie rozwoju gospodarczego z pożytkiem dla warstw ubogich w krajach rozwijających się. Bank udziela tym krajom pożyczek mających pomóc zmniejszyć ubóstwo i finansować inwestycje przyczyniające się do wzrostu gospodarczego. Inwestycje takie obejmują drogi, elektrownie, szkoły i systemy irygacyjne oraz taką działalność, jak służby szkolenia rolniczego, szkolenie nauczycieli, program żywienia dzieci i kobiet ciężarnych. 
Niektóre pożyczki Banku Światowego finansują zmiany w strukturze gospodarczej krajów w celu osiągnięcia większej stabilności, efektywności i orientacji prorynkowej. Bank Światowy udziela również "pomocy technicznej", czy doradztwa fachowego, aby pomóc rządom zwiększyć efektywność konkretnych sektorów gospodarki i związanych z tym celów rozwoju gospodarczego. 
Pierwsze zatwierdzone przez Bank Światowy pożyczki pomogły sfinansować zniszczone przez wojnę gospodarki Europy Zachodniej. Dzisiaj Bank Światowy udziela pożyczek rozwijającym się krajom Afryki, Azji, Ameryki Łacińskiej i Karaibów, Afryki Północnej, Środkowego Wschodu i Europy.

Najważniejsze zakresy działalności Banku to:

  • inwestowanie w ludzi, ze szczególnym naciskiem na ochronę zdrowia i edukację
  • działania na rzecz ochrony środowiska
  • stymulowanie rozwoju sektora prywatnego
  • wzmacnianie zdolności działania rządów różnych państw
  • promowanie reform gospodarczych.

Działalność Banku Światowego w Polsce

Kredytowanie i pomoc techniczna

Bank Światowy zapewnia pomoc techniczną i doradztwo w zakresie polityki (usługi niekredytowe) oraz pomoc finansową mającą na celu wspieranie rozwoju gospodarki rynkowej w Polsce, stymulowanie stałego wzrostu gospodarczego oraz udzielenie Polsce pomocy w przygotowaniach do członkostwa w Unii Europejskiej. Program współpracy Banku z Polską opracowywany jest na podstawie konsultacji z rządem i społeczeństwem obywatelskim.
Obecnie głównymi obszarami pracy Banku Światowego z Polską są:

  • tworzenie miejsc pracy poza rolnictwem
  • realizacja reform sektora społecznego
  • restrukturyzacja i prywatyzacja sektora publicznego
  • osiąganie celów w zakresie ochrony środowiska
  • usprawnienie zarządzania w sektorze publicznym
  • wsparcie rządowego Programu Restrukturyzacji Górnictwa Węgla Kamiennego
  • udzielanie kredytów innowacyjno-pilotażowych (LIL - Learning and Innovation Loans).

Polska stała się ponownie członkiem Banku Światowego w 1986 r., a kredytów zaczęto jej udzielać od roku 1990. Do ostatnio realizowanych przez Bank Światowy kredytów w Polsce zaliczyć można:

  • projekty dotyczące rynku hurtowego (giełd rolno-spożywczych)
  • projekt usuwania skutków powodzi
  • drugi projekt modernizacji dróg
  • projekty Globalnego Funduszu Ochrony Środowiska (GEF - Global Enivronmental Facility).

Bank Światowy w ZUS

We współpracy z Bankiem Światowym w latach 1997-1999 realizowano prace nad administracyjną restrukturyzacją instytucji. Głównymi elementami realizowanego programu były:

  • projekt planowania strategicznego ZUS oraz rozwoju organizacyjnego
  • przygotowanie rocznego planu finansowego oraz jednoczesne przygotowanie i wprowadzenie uniwersalnych praktyk rachunkowości z chwilą wprowadzenia nowego systemu emerytalnego w ZUS
  • badanie poziomu życia wśród emerytów i rencistów.

Wcześniej realizowano również inne programy:

  • przygotowanie i przeprowadzenie programu wewnętrznej kampanii informacyjnej
  • wdrażanie reformy ubezpieczeń społecznych w Polsce - analiza Ścieżki Krytycznej
  • zagraniczne wyjazdy szkoleniowe dla pracowników ZUS oraz sesje wyjazdowe osób kluczowych związanych z reformą ubezpieczeń społecznych w Polsce.

Od kilku lat przedstawiciele ZUS uczestniczą w kursach i seminariach Banku Światowego poświęconym systemom emerytalnym.

 

Redakcja: Departament Współpracy Międzynarodowej