Co należy sprawdzić po otrzymaniu „Informacji”?

Weryfikacja danych identyfikacyjnych ubezpieczonego

Ubezpieczony powinien sprawdzić, czy w przesłanej przez ZUS "Informacji" zawarte są jego prawidłowe dane osobowe: imię, nazwisko, PESEL, ewentualnie - seria i numer dowodu osobistego albo paszportu.

Uwaga!

Seria i numer dowodu osobistego albo paszportu podawane są tylko w przypadku braku numeru PESEL.

Jeśli ubezpieczony stwierdzi nieprawidłowości w tych danych, powinien udać się do płatnika składek (np. zakładu pracy), aby zweryfikować dane przekazane do ZUS.

Płatnik składek jest zobowiązany sprawdzić, czy przekazał do ZUS prawidłowe oraz aktualne dane, a w razie stwierdzenia, że w przekazanych do ZUS dokumentach dane są nieaktualne lub błędne - w terminie 7 dni sporządzić i przekazać do ZUS stosowne dokumenty korygujące.

Uwaga!

Jeżeli ubezpieczony ma kilku płatników składek i zauważy błąd w swoich danych, z prośbą o sprawdzenie prawidłowości danych przekazanych do ZUS powinien zwrócić się do każdego z płatników. Płatnik, który przekazał do ZUS nieprawidłowe dane, zobowiązany jest sporządzić i przekazać do ZUS stosowne dokumenty korygujące.

W przypadku gdy płatnik składek (np. pracodawca) przekazał prawidłowe dane, a ZUS ma dane błędne, ubezpieczony powinien zgłosić reklamację w ZUS. Reklamację można zgłosić w dowolnej jednostce ZUS, jednak będzie ona rozpatrywana w jednostce właściwej ze względu na miejsce zamieszkania ubezpieczonego. Zobacz: znajdź najbliższą placówkę ZUS.

Udając się do jednostki ZUS, ubezpieczony powinien pamiętać o zabraniu ze sobą dokumentu potwierdzającego tożsamość (dowód osobisty lub paszport). 

Weryfikacja danych adresowych ubezpieczonego

"Informacja o stanie konta ubezpieczonego w ZUS" przesyłana jest listem zwykłym na adres do korespondencji podany w zgłoszeniu do ubezpieczeń społecznych.

Jeżeli ubezpieczony został zgłoszony do ubezpieczeń społecznych przez więcej niż jednego płatnika składek, "Informacje" przesyła się na adres do korespondencji podany w zgłoszeniu, które Zakład otrzymał jako ostatnie.

Jeżeli w zgłoszeniu do ubezpieczeń nie został podany adres do korespondencji albo jest on nieprawidłowy lub niepełny, "Informacja" przekazywana jest na podany w zgłoszeniu adres zamieszkania, a w dalszej kolejności - na adres zameldowania. Ubezpieczony powinien także dokładnie sprawdzić, czy ZUS ma jego prawidłowy i aktualny adres. Jeśli w danych adresowych zawartych w "Informacji" są nieprawidłowości lub adres jest nieaktualny, ubezpieczony powinien udać się do płatnika składek i sprawdzić, czy przekazał on do ZUS prawidłowy adres lub podać aktualne dane adresowe. Jeśli płatnik podał prawidłowy adres, ubezpieczony może udać się osobiście do właściwej - ze względu na swoje miejsce zamieszkania - jednostki ZUS z dowodem tożsamości, by tam zmieniono lub skorygowano adres, albo złożyć/przesłać w tej sprawie pisemną reklamację do ZUS - w dowolnej jednostce (najlepiej właściwej ze względu na miejsce zamieszkania, tj. w jednostce ZUS właściwej do jej rozpatrzenia). Zobacz: znajdź najbliższą placówkę ZUS.

Weryfikacja kompletności oraz obliczenie wysokości składek

Wysokość składek (nominalnych) na ubezpieczenie emerytalne, zewidencjonowanych na koncie w ZUS (I filar), wynosi:

- 19,52% podstawy wymiaru składek za każdy miesiąc - dla osób, które nie przystąpiły do OFE i nie miały takiego obowiązku, 

- 12,22% podstawy wymiaru składek za każdy miesiąc - dla członków OFE oraz ubezpieczonych niebędących członkami OFE urodzonych po 31 grudnia 1968 r.

Uwaga!

W przypadku ubezpieczonych, na kontach których ewidencjonowane są składki wpłacone, wysokość składek zewidencjonowanych za dany miesiąc nie może być wyższa, ale może być niższa niż wyżej wymienione, w przypadku gdy składki za dany miesiąc zostały opłacone przez płatnika składek w kwocie niższej od należnej wynikającej z dokumentów rozliczeniowych.

Ubezpieczony powinien uważnie sprawdzić, jakie składki zewidencjonowane są na jego koncie w ZUS.

Jak sprawdzić, czy są to właściwe kwoty?

Najlepiej  sprawdzić wykazane w "Informacji" (za dany rok, poszczególne lata) kwoty składek - w wysokości nominalnej, w podziale na miesiące - zapisane na koncie w ZUS (I filar). Kwoty te można porównać z kwotami wykazanymi w - przekazanych ubezpieczonemu przez płatnika składek, np. na formularzu ZUS RMUA (informacja  roczna dla osoby ubezpieczonej) - informacjach o rozliczonych w ZUS składkach na jego ubezpieczenia za poszczególne miesiące. W dokumentach tych (np. w ZUS RMUA - w polach IV. 04, 07 i 11) wykazana jest m.in. wysokość podstawy wymiaru oraz składki na ubezpieczenie emerytalne - z podziałem na składki finansowane przez ubezpieczonego i składki finansowane przez płatnika składek. Jeżeli ubezpieczony nie jest członkiem OFE i nie ma subkonta, sprawa jest prosta. Cała składka na ubezpieczenie emerytalne w wysokości 19,52% podstawy jej wymiaru "pozostaje w ZUS" i jest zapisywana na koncie ubezpieczonego. Tym samym suma kwot należnych od ubezpieczonego i od płatnika składek wykazanych w dokumencie otrzymanym od płatnika powinna zgadzać się z kwotą wykazaną w "Informacji" z ZUS.

Trochę trudniej sprawdzić składki, gdy ubezpieczony ma wydzielaną składkę na OFE i/lub na subkonto. Wtedy kwoty podane w "Informacji", jako zapisane na koncie w ZUS (I filar), powinny być niższe niż te, jakie wykazał płatnik składek. W tej sytuacji składka na ubezpieczenie emerytalne naliczona w wysokości 19,52% od podstawy wymiaru składki jest  pomniejszana  o 7,3% (czyli ogólna wysokość składki podlegającej przekazaniu do otwartego funduszu emerytalnego i/lub zewidencjonowaniu na subkoncie) i w wysokości 12,22% podstawy jej wymiaru (tj. 19,52% minus 7,3%) jest wykazywana w "Informacji o stanie konta".

Uwaga!

Istnieją sytuacje, gdy składka na ubezpieczenie emerytalne nie jest należna i w związku z tym płatnik składek jej nie odprowadza. Dzieje się tak np. wtedy, gdy:

- ubezpieczony cały miesiąc przebywał na zwolnieniu lekarskim, na urlopie bezpłatnym lub w danym miesiącu nie zostało mu wypłacone wynagrodzenie,

- w trakcie danego roku zarobki ubezpieczonego przekroczyły kwotę rocznego ograniczenia podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie emerytalne, tj. trzydziestokrotności prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej na ten rok (składka od nadwyżki ponad tę kwotę jest nienależna),

- ubezpieczony podlegał tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu,

- ubezpieczony (będący płatnikiem składek na własne ubezpieczenia) korzystał ze zwolnienia z opłacania składek na ubezpieczenie emerytalne.

Jeśli ubezpieczony nie otrzymywał lub nie zbierał otrzymywanych od płatnika informacji o danych wykazanych za niego w imiennych raportach miesięcznych przekazanych do ZUS za poszczególne miesiące, to powinien w firmie, w której jest lub był zatrudniony, poprosić o wydanie informacji.

Przykład

Pracownik, którego podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie emerytalne za maj 2010 r. wynosiła 1022 zł, będzie miał zapisane na koncie w ZUS następujące kwoty składki na ubezpieczenie emerytalne:

- w przypadku gdy nie była wydzielana składka na OFE i/lub subkonto: kwota składki wyniesie 199,50 zł. Wynika to z dodania 99,75 zł + 99,75 zł, tj.: 9,76% x 1022 zł = 99,75 zł - finansowane przez ubezpieczonego, oraz 9,76% x 1022 zł = 99,75 zł - finansowane przez płatnika składek,

- w przypadku gdy była wydzielana składka na OFE i/lub subkonto: kwota składki wyliczonej dla podanej wyżej podstawy w wysokości 1022 zł wyniesie 124,89 zł, gdyż jest niższa o 74,61 zł należne OFE (199,50 zł - 74,61 zł = 124,89 zł). Kwota należna OFE jest wyliczana w następujący sposób: 7,3% x 1022 zł = 74,61 zł.

Kwota składek należnych OFE ogółem za rok/okres objęty "Informacją" (podawana w "Informacji" przekazywanej ubezpieczonemu będącemu członkiem OFE lub dla którego składka na OFE b yła wydzielana) równa się sumie kwot składek należnych OFE za każdy miesiąc roku/okresu objętego "Informacją", tj. sumie kwot wynoszących odpowiednio za okresy:

• od kwietnia 1999 r. do kwietnia 2011 r. - 7,3%

• od maja 2011 r. do grudnia 2012 r. - 2,3%

• od stycznia do grudnia 2013 r. - 2,8% 

• styczeń 2014 r. - 3,1% 

• od lutego 2014 r. - 2,92%  

podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie emerytalne za dany miesiąc, wykazanej w imiennych raportach miesięcznych, przekazanych do ZUS za poszczególne miesiące roku/okresu objętego "Informacją" - przez wszystkich płatników składek.

Kwota składek odprowadzonych do OFE ogółem za rok/okres objęty "Informacją" (podawana tylko w "Informacji" przekazywanej ubezpieczonemu będącemu członkiem OFE) powinna być równa kwocie składek należnych OFE za rok/okres objęty "Informacją". Kwota składek odprowadzonych może być jednak niższa od kwoty składek należnych OFE, np. w przypadku gdy chociaż za jeden miesiąc płatnik nie dokonał wpłaty lub dokonał niepełnej wpłaty na FUS. Wynika to z faktu, że warunkiem przekazania składek do OFE jest m.in. dokonanie przez płatnika składek prawidłowych wpłat na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych (FUS).

Ewentualne "groszowe" różnice w kwotach składek wykazanych w otrzymanej z ZUS "Informacji" są spowodowane zaokrągleniami składek.

Wykaz składek odprowadzonych do OFE - z podziałem na miesiące, ubezpieczony może uzyskać w terenowej jednostce ZUS. Zobacz: znajdź najbliższą placówkę ZUS.