Zdrowie psychiczne Polaków – coraz więcej zwolnień lekarskich

W 2022 r. lekarze wystawili 1 mln 297 tys. zwolnień z powodu zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania, na łączną liczbę około 23,8 mln dni. Od tamtego czasu nieobecności w pracy związanych z tą grupą schorzeń jest coraz więcej. W ubiegłym roku lekarze wystawili już 1 mln 759 tys. zwolnień, w sumie na 34,1 mln dni. To znaczy, że liczba zaświadczeń wzrosła w tym okresie o ponad jedną trzecią, a czas nieobecności w pracy o 43 proc.

Reakcja na stres i depresja

Najczęstszą przyczyną zwolnień z powodu zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania są reakcja na długotrwały stres i zaburzenia adaptacyjne (prawie 12,6 mln dni absencji w 2025 r.). Na miejscu drugim – depresja. Epizody depresyjne i nawracające zaburzenia depresyjne były w ubiegłym roku powodem 9,4 mln dni nieobecności w pracy. Podium zamykają inne zaburzenia lękowe (niemal 6,6 mln dni).

W opinii publicznej pojawia się czasem zarzut, że tzw. psychiatryczne zwolnienia lekarskie są dużo częściej wystawiane bez podstaw medycznych niż w innych schorzeniach. Dane ZUS z kontroli zwolnień pokazują jednak, że są to rzadkie sytuacje – w ostatnich latach lekarze orzecznicy kwestionowali rocznie od 3,4 do 6 proc. kontrolowanych zaświadczeń psychiatrycznych. To niewiele więcej niż w całości skontrolowanych zwolnień (2,5 do 4,1 proc.).

Bezpłatna rehabilitacja z ZUS

Zakład Ubezpieczeń Społecznych oferuje bezpłatną rehabilitację leczniczą, między innymi osobom ze schorzeniami psychosomatycznymi. Warto skorzystać z tej formy wsparcia w przypadku zaburzeń nastroju, lękowych, psychosomatycznych i behawioralnych.

Rehabilitacja z ZUS ma pomóc choremu w powrocie do sprawności i pracy. Odbywa się w ośrodku rehabilitacyjnym. Turnus trwa 24 dni. Jest to indywidualny program leczenia, który obejmuje terapię psychologiczną, ćwiczenia ogólnousprawniające, muzykoterapię i choreoterapię, całodobową opiekę medyczną i edukację zdrowotną.

Z programu mogą skorzystać osoby ubezpieczone w ZUS (aktywne zawodowo), którym grozi utrata zdolności do pracy. Rehabilitacja jest możliwa również w przypadku osób, które korzystają ze świadczeń chorobowych lub okresowej renty z tytułu niezdolności do pracy. Ważne, by leczenie dawało im szansę na utrzymanie lub odzyskanie zdolności do pracy.

Żeby otrzymać skierowanie na turnus, trzeba zacząć od swojego lekarza. Wystawi on wniosek o rehabilitację do ZUS. Trzeba go przekazać do ZUS, jeśli lekarz nie zrobi tego elektronicznie. Następnie lekarz orzecznik ZUS zdecyduje, czy rehabilitacja pacjenta jest wskazana i czy nie ma do niej innych przeszkód medycznych.

Program jest bezpłatny. ZUS pokrywa koszty leczenia, zakwaterowania w ośrodku rehabilitacyjnym, wyżywienia i dojazdu. Szczegółowe informacje na temat rehabilitacji leczniczej w ZUS.