Poczet prezesów ZUS

Zakład Ubezpieczeń Społecznych powstał na mocy rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 24 października 1934 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym.

Wspomniane rozporządzenie wieńczyło kilkuletni okres scalania systemu ubezpieczeń społecznych w Polsce. Określało również organy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, do których należały: rada, naczelny dyrektor, komisja rewizyjna, komisje rozjemcze. Rada była organem uchwałodawczym i wykonywała, za pośrednictwem swojego prezesa, nadzór nad dyrektorem generalnym ZUS. Również powoływanie i zwalnianie dyrektora generalnego należało do obowiązków rady, jednak uchwały w tych sprawach oraz umowa o pracę z dyrektorem wymagały zatwierdzenia przez Ministra Opieki Społecznej. Dyrektor generalny był organem wykonawczym Zakładu. Kierował on całą działalnością Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wyjątkiem spraw, które leżały w kompetencjach rady (m. in. uchwalanie zmian statutu Zakładu, uchwalanie preliminarza budżetowego, uchwalanie rocznego sprawozdania i zamknięcia rachunkowego oraz bilansów ubezpieczeniowo-technicznych, uchwalanie ramowych przepisów służbowych dla pracowników ubezpieczalni, ogólnych zasad umów z lekarzami oraz przepisów służbowych dla pracowników Zakładu, uchwalanie wysokości składki na ubezpieczenie na wypadek niezdolności do zarobkowania lub śmierci osoby ubezpieczonej wskutek wypadku w zatrudnieniu lub choroby zawodowej). Dyrektor generalny miał obowiązek wykonywać uchwały rady. Mógł podejmować decyzje w sprawach personalnych dotyczących pracowników Zakładu, jednak swojego zastępcę, dyrektorów centrali i kierownika prac matematyczno-ubezpieczeniowych oraz dyrektorów oddziałów mógł powoływać tylko za zgodą prezesa rady. W marcu 1937 roku Minister Opieki Społecznej wydał Zarządzenie w sprawie statutu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W statucie zmieniono nazwę funkcji organu wykonawczego ZUS – zamiast dyrektora generalnego Zakładem kierował dyrektor naczelny.

ZADANIA PREZESA ZAKŁADU UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH

Obecnie, zgodnie z ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych z dnia 13 października 1998 r., organami Zakładu są:

  1. Prezes Zakładu;
  2. Zarząd, którego przewodniczącym jest z urzędu Prezes Zakładu;
  3. Rada Nadzorcza Zakładu.

Działalnością Zakładu kieruje Prezes Zakładu, który reprezentuje Zakład na zewnątrz. Jest on powoływany i odwoływany przez Prezesa Rady Ministrów na wniosek ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego złożony po zasięgnięciu opinii Rady Nadzorczej Zakładu.

Do zakresu działania Prezesa Zakładu należy w szczególności:

  1. kierowanie pracami Zarządu;
  2. koordynowanie współpracy Zakładu z urzędami administracji rządowej, w tym w szczególności z Komisją Nadzoru Finansowego, a także z innymi organami rentowymi;
  3. tworzenie, przekształcanie i znoszenie terenowych jednostek organizacyjnych oraz określanie ich siedziby, właściwości terytorialnej i rzeczowej;
  4. powoływanie i odwoływanie kierowników jednostek organizacyjnych Zakładu, ich zastępców oraz głównych księgowych;
  5. zwierzchni nadzór nad orzecznictwem lekarskim dla celów ubezpieczeń społecznych;
  6. przyznawanie świadczeń w drodze wyjątku;
  7. spełnianie funkcji pracodawcy w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy;
  8. zatwierdzanie projektów dotyczących administrowania środkami Funduszu Rezerwy Demograficznej.

Stanowisko Prezesa Zakładu może zajmować osoba, która:

  1. posiada tytuł zawodowy magistra lub równorzędny;
  2. jest obywatelem polskim;
  3. korzysta z pełni praw publicznych;
  4. nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;
  5. posiada kompetencje kierownicze.

PRZEDWOJENNI ZWIERZCHNICY ZAKŁADU

Od momentu powołania do życia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do wybuchu II wojny światowej funkcję jego dyrektora naczelnego pełnili kolejno dwaj uznani działacze ubezpieczeniowi okresu międzywojennego.

Jan Włodzimierz Lgocki (1889-1954)
Urodził się 2 stycznia1889 roku w Kaliszu. Był synem Stanisława i Marii ze Stachurskich. Po ukończeniu edukacji w Kaliszu w 1908 r. podjął naukę w Szkole Handlowej Kupiectwa Łódzkiego. Działacz Związku Młodzieży Postępowej Szkół Średnich, z ramienia którego brał udział w strajku szkolnym w 1905 r., zaangażowany w pracę robotniczych kółek oświatowych. W roku 1906 został członkiem uczniowskiego kółka PPS, a po rozłamie tej partii związał się z PPS-Frakcją Rewolucyjną. W latach 1909-1911 przebywał na studiach zagranicą - w Wiedniu (gdzie odbył kurs abituriencki) oraz w Lipsku (Akademia Handlowa). Po ukończeniu studiów wrócił do Łodzi (1911 r.) i podjął pracę w prywatnym towarzystwie ubezpieczeniowym. W latach 1911-1914 był członkiem Zarządu Stowarzyszenia Pracowników Handlowych w Łodzi. Od roku 1912 na kursach zawodowych wykładał przedmioty handlowe, księgowość i zagadnienia ubezpieczeniowe. Kontynuował te wykłady po przeniesieniu się do Warszawy (w roku 1914) – w Wyższej Szkole Handlowej i Szkole Nauk Politycznych. Owocem tych wykładów była publikacja pt. „Wzory listów handlowych”, wydana w roku 1916. Nie mogąc ze względów zdrowotnych wstąpić do Legionów (źle złożona kość w nodze spowodowała trwałe kalectwo), w czasie pierwszej wojny światowej zaangażował się w wydawanie „Robotnika” (organ prasowy PPS).

Czynnie uczestniczył także w ruchu zawodowym pracowników umysłowych jako członek Stowarzyszenia Pracowników Handlowych Miasta Łodzi i Towarzystwa Wzajemnej Pomocy Pracowników Handlowych i Przemysłowych Miasta Warszawy. Był jednym z inicjatorów powołania w Warszawie (w roku 1916) Rady Polskich Stowarzyszeń Pracowniczych, która zapoczątkowała centralizację tej gałęzi ruchu zawodowego. Pracował jako wiceprezes Rady przez cały okres jej istnienia (1916-1919). W latach 1917-1918 był członkiem Zarządu, związanego z PPS-Frakcją Rewolucyjną, Stronnictwa Niezawisłości Narodowej. Jednocześnie był też członkiem Zarządu Towarzystwa Wzajemnej Pomocy Pracowników Handlowych i Przemysłowych miasta Warszawy (w latach 1914-1921). Swój czas poza pracą zarobkową poświęcał na działania społeczne. W okresie dwudziestolecia międzywojennego wycofał się z pracy związkowej i politycznej (kandydował w wyborach do Sejmu) i zajął się pracą zawodową i pedagogiczną. W 1928 r. podjął zatrudnienie w Powszechnym Zakładzie Ubezpieczeń Wzajemnych, skąd przeszedł do pracy w ubezpieczeniach społecznych, obejmując wysokie stanowiska kierownicze. Od 1929 r. pełnił funkcję dyrektora Zakładu Ubezpieczenia Pracowników Umysłowych w Poznaniu i równocześnie komisarza rządowego Okręgowego Związku Kas Chorych. W latach 1930-32 wykładał też w Wyższej Szkole Handlowej w Poznaniu. W 1932 r. został przeniesiony do Warszawy, gdzie sprawował kolejno funkcje wicedyrektora i dyrektora Departamentu Ubezpieczeń Społecznych w Ministerstwie Opieki Społecznej. Następnie, na krótki okres, objął funkcję dyrektora naczelnego Izby Ubezpieczeń Społecznych, aby w końcu w latach 1935-38 pełnić funkcję dyrektora naczelnego ZUS. W wyniku sporów z ministrem opieki społecznej - M. Zyndram-Kościałkowskim, dotyczących ochrony interesów pracowników ZUS i funduszy instytucji, został odwołany. Za zasługi na polu reorganizacji systemu ubezpieczeń społecznych został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Po odejściu z ZUS piastował wysokie stanowiska w bankowości i przemyśle, będąc m.in. prezesem Zarządu Państwowej Fabryki Olejów Mineralnych - POLMIN, wiceprezesem Spółki Akcyjnej Granat (fabryka zapalników do granatów) w Kielcach, członkiem rady nadzorczej i Zarządu Towarzystwa Eksploatacji Soli Potasowych TESP w Kałuszu, likwidatorem oraz członkiem zarządu i rady nadzorczej Polskiego Banku Handlowego w Warszawie. W latach 1938-44 był właścicielem warszawskiej firmy CELES, która zajmowała się montażem i naprawą adresarek automatycznych. Po II wojnie pełnił szereg funkcji kierowniczych w przemyśle, w tym w latach 1945-48 był dyrektorem Centralnych Zarządów Przemysłu Ceramicznego i Włókienniczego w Łodzi. Po powrocie do Warszawy objął stanowisko dyrektora naczelnego Biura Studiów i Projektów Budownictwa i był dyrektorem administracyjno-finansowym w przedsiębiorstwach podległych ministerstwu budownictwa. Zmarł 13 grudnia 1954 r. i został pochowany na cmentarzu Powązkowskim.

Tadeusz Dyboski (1891-1939)
Urodził się 4 października 1891 r. w Cieszynie. Był synem cieszyńskiego notariusza - Antoniego i Marii z Łopuszańskich. Naukę rozpoczął w rodzinnym mieście. Ukończył studia na Wydziale Medycyny Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Studiował również w Monachium i w Grazu, gdzie w 1914 r. uzyskał doktorat. Równolegle pełnił służbę wojskową w randze lekarza frontowego, a od 1920 r. lekarza - majora wojsk polskich. Osiadłszy w Krakowie od 1920 r. sprawował funkcję asystenta i zastępcy dyrektora Kliniki Dermatologicznej Uniwersytetu Jagiellońskiego. Odbył studia naukowe w kopenhaskim Instytucie Finsena i w klinikach dermatologicznych w Kopenhadze i Londynie. W 1926 r. powołano go na stanowisko ordynatora Oddziału Chorób Skórnych i Wenerycznych Państwowego Szpitala Św. Łazarza w Krakowie. W okresie tym włączył się w działalność polityczną jako zwolennik Józefa Piłsudskiego. Był posłem II i III kadencji Sejmu (w latach 1928-1935) z ramienia Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem. W Sejmie pełnił funkcje zastępcy przewodniczącego Komisji Spraw Zagranicznych i przewodniczącego Komisji Zdrowia Publicznego.

W latach 1923-1928 pełnił funkcję wiceprezesa, a następnie do 1936 r. prezesa okręgowego Związku Strzeleckiego w Krakowie. Był również prezesem Związku Lekarzy Państwa Polskiego w okręgu małopolskim, prezesem zarządu krakowskiego Partii Pracy (w latach 1926-1928), wiceprezesem Zjednoczenia Pracy Wsi i Miast (w latach 1928-1931). W 1928 r. został sygnatariuszem deklaracji wyborczej BBWR, a od 1929 r. członkiem kierownictwa BBWR w województwie krakowskim. Był także prezesem Oddziału w Polsce YMCA - Chrześcijańskiego Stowarzyszenia Młodzieży Męskiej. Pracę ułatwiała mu znajomość języków obcych: niemieckiego, francuskiego, angielskiego, serbskiego i czeskiego. W latach 1934-1936 był wiceprezesem Rotary Club w Krakowie. W 1935 r. został założycielem loży masońskiej „Przesąd Zwyciężony” w Krakowie.

W uznaniu zasług w 1933 r. i 1934 r. powołano go na stanowisko zastępcy lekarza naczelnego Ubezpieczalni Społecznej w Krakowie, a następnie dyrektora naczelnego ZUS. Zmarł w 1939 r. w Jugosławii, dokąd udał się, aby przeczekać burzę wojenną.

ZABÓJSTWA W ZUS

W latach trzydziestych ZUS był sceną tragicznych wydarzeń, których bohaterem stał się ówczesny wicedyrektor Zakładu - Wiktor Gosiewski (1890-1936).Urodzony w Rypinie, wczesną edukację odebrał w Płocku. Następnie, z powodu uczestnictwa w strajku szkolnym, został wydalony z gimnazjum i nie mógł kontynuować nauki w szkołach rosyjskich. W 1909 r. powrócił do Płocka, gdzie ukończył gimnazjum Macierzy Szkolnej. Studia odbył na Uniwersytecie Jagiellońskim, działając równocześnie w organizacjach oświatowych i Towarzystwie Szkoły Ludowej. W 1914 r. wstąpił w szeregi Legionów Polskich i organizował oddział sanitarny II Brygady Legionów Polskich. W 1916 r. został doktorem medycyny i był lekarzem kolejno w Kozienicach, w Szpitalu Czerwonego Krzyża w Rabce i w Domu Ozdrowieńców w Kamińsku. Po I wojnie światowej był lekarzem powiatowym i inspektorem lekarskim. W 1933 r. został lekarzem naczelnym Kas Chorych w Sosnowcu, a następnie ich dyrektorem. W latach 1930-1935 sprawował mandat posła. Dnia 1 października 1935 r. powołano go na stanowisko zastępcy dyrektora naczelnego ZUS. Zginał tragicznie, przed centralą ZUS, 8 lipca 1936 r. od kuli mordercy - byłego urzędnika Ubezpieczalni w Sosnowcu.

Wydarzenia warszawskie wywołały szok, gdyż społeczeństwo żyło jeszcze inną tragedią. Trzy tygodnie wcześniej dyrektor ZUS w Łodzi - Michał Wąsowicz - został zastrzelony przez zwolnionego z pracy inkasenta łódzkiej ubezpieczalni. W chwilę potem zdesperowany zabójca, 47-letni Aleksander Macander, popełnił samobójstwo. Michał Wąsowicz był poprzednikiem Gosiewskiego na stanowisku dyrektora Ubezpieczalni w Sosnowcu. Pogrzeb dyrektora odbył się w łódzkiej katedrze z udziałem władz państwowych. Późniejszy pogrzeb mordercy stał się natomiast manifestacją polityczną. Pod sztandarami PPS zabójcę odprowadziło na cmentarz ponad 25 tys. osób, które w ten sposób protestowały przeciw redukcjom zatrudnienia w ubezpieczalniach, obniżkom płac i odbieraniu nabytych uprawnień pracowniczych.

POWOJENNI ZWIERZCHNICY ZAKŁADU

Po II wojnie światowej jeszcze przez kilka lat funkcjonowała struktura organizacyjna ZUS określona ustawą scaleniową. Została ona tymczasowo zmodyfikowana na mocy dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 7 września 1944 r. o tymczasowych organach samorządu w ubezpieczalniach społecznych.

W pierwszym dziesięcioleciu powojennym Zakładem Ubezpieczeń Społecznych kierowali kolejno:

  • Marian Stawiński 1945*
  • Józef Pasternak 1945-48
  • Tadeusz Bober 1948
  • Czesław Bajer 1948-49
  • Stanisław Balcerski 1949-55

W 1955 r., na mocy dekretu o przekazaniu wykonywania ubezpieczeń społecznych związkom zawodowym, ZUS uległ likwidacji. Jego funkcje przejęły związki zawodowe, Ministerstwo Pracy i Opieki Społecznej oraz rady narodowe.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych reaktywowano na mocy ustawy z dnia 13 kwietnia 1960 r. o utworzeniu komitetu pracy i płac oraz o zmianach właściwości w dziedzinie ubezpieczeń społecznych, zaopatrzeń i opieki społecznej. Zrezygnowano wówczas z tytułu "dyrektor naczelny" na rzecz "prezesa" powoływanego przez Prezesa Rady Ministrów.

Pierwszym prezesem ZUS został Stefan Będkowski, który sprawował tę funkcję najdłużej (1960-1981).

Urodził się 29 sierpnia 1910 r w Psarach. Od 1928 r. był członkiem  Komunistycznej Partii Polski, a od 1942 r. – Polskiej Partii Robotniczej. Od 15 grudnia1948 r. działacz Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. Od 1948 r. do 1949 r. słuchacz Wyższej Szkoły Partyjnej w Warszawie.Od kwietnia 1960 r. do listopada 1981 r. prezes ZUS.

Następnie funkcję prezesa sprawowali kolejno:

Henryk Białczyński (1981-1983)
Urodził się w 1921 r. Zmarł 19 września 2018 r. Statystyk i działacz polityczny zajmujący się głównie szkolnictwem, edukacją statystyczną, kulturą i statystyką terenową. Sprawował wiele odpowiedzialnych funkcji państwowych. Był między innymi Przewodniczącym Miejskiej Rady Narodowej w Płocku, Dyrektorem Generalnym w Głównym Urzędzie Statystycznym, podsekretarzem stanu w Ministerstwie Pracy, Płacy i Spraw Socjalnych. Od stycznia 1967 r. do czerwca 1972 r. sprawował funkcję redaktora naczelnego Wiadomości Statystycznych. Zapoczątkował wydawanie popularnonaukowej serii wydawniczej „Biblioteka Wiadomości Statystycznych”.

Ireneusz Sekuła (1983-1988)
Urodził się 22 stycznia 1943 r. w Sosnowcu, zmarł 29 kwietnia 2000 r. w Warszawie. Ukończył psychologię na Uniwersytecie Warszawskim, gdzie uzyskał również stopień doktora nauk politycznych. W 1964 r. podjął pracę w Głównej Kwaterze ZHP. Kierował harcerską akcją odbudowy Fromborka, tzw. Operacją 1001 Frombork. Od 1966 r. do 1972 r. pracował w Ministerstwie Przemysłu Maszynowego. Od 1972 r. do 1974 r. w Ministerstwie Pracy, Płac i Spraw Socjalnych pełnił funkcję pełnomocnika ministra ds. zatrudnienia absolwentów szkół wyższych. W 1977 r. został dyrektorem Departamentu Dokształcania Kadr w resorcie pracy, płac i spraw socjalnych, a od 1981 r. dyrektorem Departamentu Zatrudnienia w tym samym resorcie. W latach 1974-1977 był inspektorem w Wydziale Nauki i Oświaty KC PZPR. Od grudnia 1983 r. do lutego 1988 r. był prezesem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a następnie ministrem pracy i polityki socjalnej. W 1988 r. został wicepremierem i przewodniczącym Komitetu Ekonomicznego Rady Ministrów w rządzie Mieczysława Rakowskiego. Od grudnia 1993 r. do marca 1995 r. był prezesem Głównego Urzędu Ceł. W latach 1989-1997 poseł na Sejm. W latach dziewięćdziesiątych XX w. zajmował się również działalnością gospodarczą.

Zofia Tarasińska (1988-1990)
Urodziła się 6 maja 1932 r. Zmarła 19 grudnia 2016 r. w Warszawie. Przed powołaniem na stanowisko prezesa przez czterdzieści lat związana była z ubezpieczeniami społecznymi. Pracę w ZUS rozpoczęła w 1947 r., przechodząc kolejne szczeble hierarchii zawodowej od referenta do prezesa. Była absolwentką Wydziału Finansów i Statystyki SGPiS. Działaczka społeczna, autorka wielu publikacji. Za wkład w budowę systemu ubezpieczeń społecznych w Polsce została odznaczona Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.

Wojciech Topiński (1990-1991)
Urodził się w 1948 r. w Warszawie. Ukończył Wydział Ekonomii Uniwersytetu Warszawskiego, następnie przebywał na stypendiach we Francji i w Stanach Zjednoczonych. Pracował kolejno w Stołecznym Ośrodku Elektronicznej Techniki Obliczeniowej (programista maszyn komputerowych) i Instytucie Organizacji Przemysłu Maszynowego. W latach 1979-80 był kierownikiem stacji informatycznej w Przemysłowym Ośrodku Maszyn Budowlanych „Bumar” i specjalistą ds. organizacji w NSZZ „Solidarność” Mazowsze. W latach 1982-84 pełnił funkcję inspektora terenowego w międzynarodowej organizacji ds. pomocy żywnościowej CARE. Następnie pracował w spółkach Canexpol i Natalex na stanowisku zastępcy dyrektora oraz dyrektora w spółce UNA SA.

Lech Milewicz (1991-1995)
Urodził się w 1940 r., zmarł 2 kwietnia 1998 r. Absolwent Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. Pracownik ZUS od 1963 r. Kolejno pełnił funkcje referenta, wicedyrektora Działu Emerytur i Rent, następnie dyrektora I Oddziału w Warszawie. Przed objęciem stanowiska prezesa był dyrektorem Departamentu Prawnego w Polskim Komitecie Normalizacji, Miar i Jakości. Był również czynnym członkiem Związku Sybiraków.

Anna Bańkowska (1995-1998)
Urodziła się 30 kwietnia 1946 r. w Żninie, polityk, poseł na Sejm X, I, II, III, IV i VI kadencji. Ukończyła studia na Wydziale Handlowo-Towaroznawczym Wyższej Szkoły Ekonomicznej w Poznaniu. Od 1970 r. do 1991 r. była zatrudniona w Fabryce Maszyn Rolniczych w Inowrocławiu. W latach 1995-98 pełniła funkcję prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Następnie sprawowała mandat posła na Sejm, początkowo z ramienia Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, do której należała od 1976 r. aż do rozwiązania, a następnie z listy Sojuszu Lewicy Demokratycznej. W Sejmie pełniła m.in. funkcję przewodniczącej Komisji Polityki Społecznej i Rodziny. Od 2006 r. do 2007 r. była radną sejmiku kujawsko-pomorskiego.

Stanisław Alot (1998-1999)
Urodził się 16 listopada 1950 r. we Wrocławiu. W 1976 r. ukończył filologię polską w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Rzeszowie. Później odbył studia podyplomowe z wypoczynku i turystyki na krakowskiej AWF. Od 1976 r. do 1981 r. był nauczycielem w Zespole Szkół Mechanicznych w Rzeszowie. W 1980 wstąpił do „Solidarności”. Po wprowadzeniu stanu wojennego internowany od 13 grudnia 1981 r. do 29 kwietnia 1982 r. Od 1982 r. do 1990 r. pracował w jednej z rzeszowskich szkół podstawowych. Kontynuował działalność opozycyjną. W 1990 r. został sekretarzem zarządu regionu „Solidarności”, w 1992 wszedł w skład Komisji Krajowej związku, pełniąc funkcję sekretarza prezydium KK. W styczniu 1998 r. objął stanowisko prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, zajmował je do października 1999 r. W 2012 r. został odznaczony Krzyżem Wolności i Solidarności.

Lesław Gajek (1999-2001)
Urodził się w 1956 r., profesor nauk matematycznych i doktor statystyki, specjalizujący się w szacowaniu ryzyka ubezpieczeniowego, inwestycyjnego oraz wycenie planów emerytalnych. Był ekspertem do spraw ubezpieczeń w NSZZ "Solidarność" i w Centrum im. Adama Smitha. W 1998 r. został doradcą ministra pracy i polityki socjalnej. Od 1999 r. do 2001 r. pełnił funkcję prezesa ZUS.

Aleksandra Wiktorow (2001-2007)
Urodził się w 1952 r., doktor nauk ekonomicznych (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie), była wiceminister pracy. Jest absolwentką Szkoły Głównej Planowania i Statystyki (obecnie Szkoła Główna Handlowa), specjalizacja w zakresie ubezpieczeń społecznych. Od 1993 r. jest profesorem Wyższej Szkoły Ubezpieczeń i Bankowości w Warszawie. Od 1991 r. do 1993 r. sprawowała funkcję wiceministra pracy i polityki socjalnej w rządach Jana Krzysztofa Bieleckiego, Jana Olszewskiego i Hanny Suchockiej, gdzie była odpowiedzialna za ubezpieczenia społeczne oraz bezpieczeństwo pracy. Była również współpracownikiem Biura Pełnomocnika Rządu do spraw Reformy Zabezpieczenia Społecznego. Od 1999 r. do 2000 r. była wiceprzewodniczącą Rady Nadzorczej PZU Życie, a od 1999 r. do 2001 r. członkiem Rady Nadzorczej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Od 18 maja 2001 r. do 1 czerwca 2007 r. pełniła funkcję prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Paweł Wypych (2007)
Urodził się 20 lutego 1968 r. w Otwocku, zginął 10 kwietnia 2010 r. w katastrofie samolotu prezydenckiego pod Smoleńskiem. Ukończył studia w Instytucie Profilaktyki Społecznej i Resocjalizacji oraz na Wydziale Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego, a także studia podyplomowe z zakresu organizacji pomocy społecznej na Wydziale Dziennikarstwa i Nauk Politycznych UW oraz z zakresu zarządzania w administracji publicznej w Wyższej Szkole Przedsiębiorczości i Zarządzania im. Leona Koźmińskiego. Był również instruktorem harcerskim, a następnie harcmistrzem Związku Harcerstwa Rzeczypospolitej. Od 1990 do 2002 r. pełnił mandat radnego Warszawy. W latach 1996-99 był asystentem w Zakładzie Kryminologii Instytutu Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk, następnie dyrektorem Warszawskiego Centrum Pomocy Rodzinie, a od 2002 r. dyrektorem Biura Polityki Społecznej Urzędu Miasta stołecznego Warszawy. Od 2005 r. do 2006 r. sekretarz stanu w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej i Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych. Od 2006 r. do 2007 r. - podsekretarz stanu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Od 1 czerwca 2007 r. do 26 listopada 2007 r. prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Od 11 grudnia 2007 r. - doradca prezydenta Lecha Kaczyńskiego.

Sylwester Rypiński (2007-2009)
Finansista, pracownik naukowy Szkoły Głównej Handlowej. Pracował w bankowości, uczestniczył także w projektach systemowych, m.in. współtworzył koncepcję finansowania kas chorych. Był członkiem Zarządu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do spraw administracyjno-technicznych, sprawował nadzór przede wszystkim nad departamentami zamówień publicznych, inwestycji i zarządzania majątkiem oraz administracyjnym. Nadzorował pion inwestycji i zamówień publicznych, przez pewien czas odpowiadał także za pion finansowy. Pod jego nadzorem w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych wdrożono program oszczędności kosztów opracowany przez Deloitte Polska.

p.o. prezesa Elżbieta Łopacińska (2009)

Zbigniew Derdziuk (2009-2015)
Absolwent Instytutu Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego. Podyplomowo ukończył studia z zakresu organizacji i zarządzania prowadzone przez Instytut Organizacji i Zarządzania w Przemyśle ORGMASZ oraz szwedzką Grupę Konsultingową M-Gruppen. Ukończył również Advanced Management Program IESE Business School oraz odbył liczne szkolenia w dziedzinie finansów i zarządzania. W swojej dotychczasowej karierze pracował w bankowości, mediach, konsultingu, pełnił również wysokie funkcje w administracji publicznej.
W latach 2006-2007 i w 2009 r. pełnił funkcję wiceprezesa zarządu Banku Pocztowego S.A. Od listopada 1997 r. do marca 1999 r. był sekretarzem stanu i zastępcą szefa Kancelarii Premiera Rady Ministrów w rządzie Jerzego Buzka. Od listopada 2005 r. do lipca 2006 r. pełnił funkcję sekretarza stanu w rządzie Kazimierza Marcinkiewicza i jednocześnie był przewodniczącym Komitetu Stałego Rady Ministrów. W listopadzie 2007 r. został Ministrem - Członkiem Rady Ministrów w rządzie Donalda Tuska oraz był Przewodniczącym Komitetu Stałego Rady Ministrów. Zbigniew Derdziuk pełnił funkcję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych od października 2009 r. do marca 2015 r. Równocześnie sprawował funkcję Członka Biura ISSA, przewodniczącego Komisji Kontroli ISSA oraz przewodniczącego Komitetu Sterującego Europejskiej Sieci ISSA, która skupia 336 instytucji centralnych oraz narodowych związków instytucji i towarzystw ubezpieczeń społecznych ze 158 państw.

p.o. prezesa Elżbieta Łopacińska (2015-2016)

prof. Gertruda Uścińska (15.02.2016-    )

Profesor doktor habilitowany, kierownik Zakładu Zabezpieczenia Społecznego w Instytucie Polityki Społecznej Uniwersytetu Warszawskiego, profesor w Zakładzie Prawa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego Instytutu Pracy i Spraw Socjalnych. Członek Komitetu Nauk o Pracy i Polityce Społecznej Polskiej Akademii Nauk, ekspert w programach badawczych uczelni wyższych i instytutów naukowo-badawczych państw członkowskich Unii Europejskiej (uniwersytety w Antwerpii i Gandawie, Instytut Maksa Plancka i in.) w związku z realizacją programów unijnych (Consensus, Special, LAW, trESS, FreSsco), kierownik i ekspert w projektach polskich i międzynarodowych. Autorka wielu publikacji z zakresu polityki społecznej, zabezpieczenia społecznego, ubezpieczenia społecznego, prawa europejskiego. 11 lutego 2016 r. została powołana na stanowisko prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

 

* - daty podane przy nazwiskach określają okresy pełnienia funkcji prezesa ZUS.

Wybrane źródła:

  1. Polski Słownik Biograficzny.
  2. Wikipedia.
  3. O. Rzegotka, Ł. T. Sroka, 70 lat Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (1934-2004). ZUS, Warszawa 2004.
  4. D. Jakubiec, Rady Nadzorcze w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych - historia i teraźniejszość. ZUS, Warszawa 2004.
  5. D. Jakubiec, Pierwsze polskie instytucje ubezpieczeń społecznych. Zarys historii i ustroju. ZUS, Warszawa 2007.
  6. Miesięczniki wydawane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych: "Materiały Informacyjne", "Przegląd Ubezpieczeń Społecznych".
  7. Prasa codzienna, głównie "Gazeta Wyborcza" i "Gazeta Olsztyńska".