Opis spraw
Przygotowane dla klientów ZUS opisy spraw do załatwienia,
pogrupowane tematycznie, zawierają:
- możliwe sposoby
załatwienia danej sprawy (przez internet, osobiście, pocztą);
-
wymagany zakres danych i wykaz dokumentów niezbędnych do jej
załatwienia;
- szczegółowy opis czynności (krok po kroku, jakie
musi podjąć klient w celu załatwienia danej sprawy);
- terminy,
w jakich sprawa zostanie załatwiona przez ZUS;
- wskazówki co
do dalszych kroków, które może podjąć klient po rozstrzygnięciu
sprawy.
Jak sporządzić dokumenty rozliczeniowe (deklaracje rozliczeniowe i/lub imienne raporty miesięczne)
Co przygotować ?
- Login i hasło do swojego konta w eZUS. Jeżeli nie masz zarejestrowanego konta w eZUS z dostępem do aplikacji ePłatnik, załóż je sobie w naszej placówce.
- Możesz też skorzystać z programu Płatnik lub innego oprogramowania interfejsowego do rozliczeń z nami.
- Certyfikat kwalifikowany oraz PIN do certyfikatu kwalifikowanego lub login i hasło do profilu zaufanego ePUAP.
Certyfikatem kwalifikowanym możesz podpisać dokumenty w oprogramowaniach interfejsowych, np.: w programie Płatnik.
Profilem zaufanym ePUAP możesz podpisać dokumenty jedynie w ePłatniku.
4. Formularze:
- ZUS DRA – deklaracja rozliczeniowa,
- ZUS RCA – imienny raport miesięczny o należnych składkach i wypłaconych świadczeniach,
- ZUS RSA – imienny raport miesięczny o wypłaconych świadczeniach i przerwach w opłacaniu składek,
- ZUS RPA - imienny raport miesięczny o przychodach ubezpieczonego/ okresach pracy nauczycielskiej.
Jeśli rozliczasz składki za więcej niż 5 osób, dokumenty musisz wysyłać drogą elektroniczną.
Ważne!
- Korektę składki na ubezpieczenie zdrowotne za okresy 1999-2021, rozliczonej w raporcie ZUS RZA, od stycznia 2022 r. składasz w raporcie ZUS RCA.
- Począwszy od dokumentów rozliczeniowych składanych za styczeń 2022 r. możesz korygować dokumenty wyłącznie w ciągu 5 lat od dnia, w którym upłynął termin opłacenia składek rozliczanych w tych dokumentach.
- Dokumenty rozliczeniowe za okresy od stycznia 1999 r. do grudnia 2021 r. mogłeś skorygować wyłącznie do 1 stycznia 2024 r.
Jakie są terminy ?
- 5. dnia następnego miesiąca - jednostki budżetowe i samorządowe zakłady budżetowe,
- 15. dnia następnego miesiąca - płatnicy składek posiadających osobowość prawną, m.in. spółki kapitałowe (spółki akcyjne i spółki z o.o.), spółdzielnie, stowarzyszenia, fundacje, jednostki samorządu terytorialnego, uczelnie wyższe, Kościoły, ZUS, ZOZ, itp.,
- 20. dnia następnego miesiąca - pozostali płatnicy składek, a więc płatnicy opłacający wyłącznie składki na własne ubezpieczenia (np. wspólnicy spółek), przedsiębiorcy i inne podmioty nieposiadające osobowości prawnej, które zatrudniają innych ubezpieczonych, w tym spółki osobowe (tj. spółki jawne, partnerskie, komandytowe, komandytowo-akcyjne).
Ważne! Jeżeli koniec tego terminu przypada w święto (dzień ustawowo wolny od pracy), sobotę lub niedzielę, to za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień roboczy.
Jak to zrobić ?
- Za miesiąc rozliczeniowy wypełniasz następujące dokumenty:
- Deklarację rozliczeniową ZUS DRA, którą rozliczysz składki oraz wypłacone w danym miesiącu świadczenia.
Ważne! Jeśli opłacasz składki wyłącznie za siebie, przekaż nam tylko deklarację rozliczeniową. Jeśli zatrudniasz pracowników, przekaż deklarację rozliczeniową razem z imiennymi raportami za każdego z pracowników i siebie.
- Raport miesięczny ZUS RCA, w którym rozliczysz należne składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne i wypłacone świadczenia za pracowników.
- Raport miesięczny ZUS RSA, w którym wykażesz wysokość wypłaconych świadczeń oraz przerwy w opłacaniu składek za pracowników.
- Raport miesięczny ZUS RPA, którego nie musisz przekazywać za każdy miesiąc, lecz tylko za ten miesiąc, w którym:
- wypłacisz pracownikowi przychód należny za lata poprzednie, np. wypłacisz w marcu 2026 r. trzynastkę za 2025 r.,
- obok świadczeń wypłaconych w związku z niezdolnością do pracy lub macierzyństwem, np. obok zasiłku chorobowego, wypłacisz pracownikowi taki składnik wynagrodzenia, np. dodatek stażowy, od którego nie została odprowadzona składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe,
- pracownik wykonywał pracę nauczycielską.
2. Wypełnione dokumenty przekaż:
- w programie Płatnik – dołącz do zestawu, podpisz go bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu i wyślij do nas,
- w aplikacji ePłatnik na portalu eZUS – jeśli masz konto w eZUS, następnie podpisz go bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu lub profilem zaufanym ePUAP lub podpisem osobistym (e-Dowód) i wyślij do nas.
Dalsze kroki
Opłać składki w kwocie, jaką wpisałeś w przekazanej do nas deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA.
Podstawa prawna usługi
- Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 199),
- Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 26),
- Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1483, z późn. zm.),
- Rozporządzenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 20 grudnia 2020 r. w sprawie określenia wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raportów miesięcznych i imiennych raportów miesięcznych korygujących, zgłoszeń płatnika składek, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych korygujących, zgłoszeń danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, raportów informacyjnych, oświadczeń o zamiarze przekazania raportów informacyjnych, informacji o zawartych umowach o dzieło oraz innych dokumentów (Dz. U. z 2025 r. poz. 1036, z późn. zm.).
Co przygotować ?
- Formularze:
- ZUS DRA – deklaracja rozliczeniowa,
- ZUS RCA – imienny raport miesięczny o należnych składkach i wypłaconych świadczeniach,
- ZUS RSA – imienny raport miesięczny o wypłaconych świadczeniach i przerwach w opłacaniu składek,
- ZUS RPA - imienny raport miesięczny o przychodach ubezpieczonego/ okresach pracy nauczycielskiej.
Formularze dostępne są na naszej stronie lub w każdej naszej placówce.
Ważne!
- Korektę składki na ubezpieczenie zdrowotne za okresy 1999-2021, rozliczonej w raporcie ZUS RZA, od stycznia 2022 r. składasz w raporcie ZUS RCA.
- Począwszy od dokumentów rozliczeniowych składanych za styczeń 2022 r. możesz korygować dokumenty wyłącznie w ciągu 5 lat od dnia, w którym upłynął termin opłacenia składek rozliczanych w tych dokumentach.
- Dokumenty rozliczeniowe za okresy od stycznia 1999 r. do grudnia 2021 r. mogłeś skorygować wyłącznie do 1 stycznia 2024 r.
2. Dokument, który potwierdzi Twoją tożsamość (dowód osobisty, paszport lub inny dokument potwierdzający tożsamość obywatela Unii Europejskiej).
3. Upoważnienie - jeśli w Twoim imieniu dokumenty złoży inna osoba.
Ważne! Jeśli rozliczasz składki maksymalnie za 5 osób, możesz przekazywać dokumenty w formie papierowej, według ustalonego wzoru albo w formie wydruku z oprogramowania, które udostępniamy bezpłatnie.
Jeśli rozliczasz składki za więcej niż 5 osób, dokumenty musisz przesyłać drogą elektroniczną.
Jakie są terminy ?
- 5. dnia następnego miesiąca - jednostki budżetowe i samorządowe zakłady budżetowe,
- 15. dnia następnego miesiąca - płatnicy składek posiadających osobowość prawną, m.in. spółki kapitałowe (spółki akcyjne i spółki z o.o.), spółdzielnie, stowarzyszenia, fundacje, jednostki samorządu terytorialnego, uczelnie wyższe, Kościoły, ZUS, ZOZ, itp.,
- 20. dnia następnego miesiąca - pozostali płatnicy składek, a więc płatnicy opłacający wyłącznie składki na własne ubezpieczenia (np. wspólnicy spółek), przedsiębiorcy i inne podmioty nieposiadające osobowości prawnej, które zatrudniają innych ubezpieczonych, w tym spółki osobowe (tj. spółki jawne, partnerskie, komandytowe, komandytowo-akcyjne).
Ważne! Jeżeli koniec tego terminu przypada w święto (dzień ustawowo wolny od pracy), sobotę lub niedzielę, to za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień roboczy.
Jak to zrobić ?
- Za miesiąc rozliczeniowy wypełniasz następujące dokumenty:
- Deklarację rozliczeniową ZUS DRA, w której rozliczysz składki oraz wypłacone w danym miesiącu świadczenia.
Ważne! Jeśli opłacasz składki wyłącznie za siebie, przekaż do ZUS tylko deklarację rozliczeniową. Jeśli zatrudniasz pracowników, przekaż deklaracją rozliczeniową razem z imiennymi raportami za każdego z pracowników i siebie.
- Raport miesięczny ZUS RCA, w którym rozliczysz należne składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne i wypłacone świadczenia za pracowników.
- Raport miesięczny ZUS RSA, w którym wykażesz wysokość wypłaconych świadczeń oraz przerwy w opłacaniu składek za pracowników,
- Raport miesięczny ZUS RPA, którego nie musisz przekazywać za każdy miesiąc, lecz tylko za ten miesiąc, w którym:
- wypłacisz pracownikowi przychód należny za lata poprzednie, np. wypłacisz w marcu 2026 r. trzynastkę za 2025 r.,
- obok świadczeń wypłaconych w związku z niezdolnością do pracy lub macierzyństwem, np. obok zasiłku chorobowego, wypłacisz pracownikowi taki składnik wynagrodzenia, np. dodatek stażowy, od którego nie została odprowadzona składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe,
- pracownik wykonywał pracę nauczycielską.
Ważne! Każdy dokument ubezpieczeniowy powinien zawierać datę jego sporządzenia oraz podpis -Twój lub osoby upoważnionej.
2. Możesz zarezerwować przez portal eZUS konkretny termin wizyty w naszej placówce.
3. Wypełnione i podpisane dokumenty złóż w naszej placówce.
Dalsze kroki
Opłać składki w kwocie, jaką wpisałeś w przekazanej do nas deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA.
Podstawa prawna usługi
- Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 199),
- Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 26),
- Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1483, z późn. zm.),
- Rozporządzenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 20 grudnia 2020 r. w sprawie określenia wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raportów miesięcznych i imiennych raportów miesięcznych korygujących, zgłoszeń płatnika składek, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych korygujących, zgłoszeń danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, raportów informacyjnych, oświadczeń o zamiarze przekazania raportów informacyjnych, informacji o zawartych umowach o dzieło oraz innych dokumentów (Dz. U. z 2025 r. poz. 1036, z późn. zm.).
Co przygotować ?
- Formularze:
- ZUS DRA – deklaracja rozliczeniowa,
- ZUS RCA – imienny raport miesięczny o należnych składkach i wypłaconych świadczeniach,
- ZUS RSA – imienny raport miesięczny o wypłaconych świadczeniach i przerwach w opłacaniu składek,
- ZUS RPA - imienny raport miesięczny o przychodach ubezpieczonego/ okresach pracy nauczycielskiej.
Formularze dostępne są na naszej stronie lub w każdej naszej placówce.
Ważne!
- Korektę składki na ubezpieczenie zdrowotne za okresy 1999-2021, rozliczonej w raporcie ZUS RZA, od stycznia 2022 r. składasz w raporcie ZUS RCA.
- Począwszy od dokumentów rozliczeniowych składanych za styczeń 2022 r. możesz korygować dokumenty wyłącznie w ciągu 5 lat od dnia, w którym upłynął termin opłacenia składek rozliczanych w tych dokumentach.
- Dokumenty rozliczeniowe za okresy od stycznia 1999 r. do grudnia 2021 r. mogłeś skorygować wyłącznie do 1 stycznia 2024 r.
2. Adres naszej placówki.
3. Upoważnienie - jeśli w Twoim imieniu dokumenty złoży inna osoba.
Ważne! Jeśli rozliczasz składki maksymalnie za 5 osób, możesz przekazywać dokumenty w formie papierowej, według ustalonego wzoru albo w formie wydruku z oprogramowania, które udostępniamy bezpłatnie.
Jeśli rozliczasz składki za więcej niż 5 osób, dokumenty musisz przesyłać drogą elektroniczną.
Jakie są terminy ?
- 5. dnia następnego miesiąca - jednostki budżetowe i samorządowe zakłady budżetowe,
- 15. dnia następnego miesiąca - płatnicy składek posiadających osobowość prawną, m.in. spółki kapitałowe (spółki akcyjne i spółki z o.o.), spółdzielnie, stowarzyszenia, fundacje, jednostki samorządu terytorialnego, uczelnie wyższe, Kościoły, ZUS, ZOZ, itp.,
- 20. dnia następnego miesiąca - pozostali płatnicy składek, a więc płatnicy opłacający wyłącznie składki na własne ubezpieczenia (np. wspólnicy spółek), przedsiębiorcy i inne podmioty nieposiadające osobowości prawnej, które zatrudniają innych ubezpieczonych, w tym spółki osobowe (tj. spółki jawne, partnerskie, komandytowe, komandytowo-akcyjne).
Ważne! Jeżeli koniec tego terminu przypada w święto (dzień ustawowo wolny od pracy), sobotę lub niedzielę, to za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień roboczy.
Jak to zrobić ?
- Za miesiąc rozliczeniowy wypełniasz następujące dokumenty:
- Deklarację rozliczeniową ZUS DRA, w której rozliczysz składki oraz wypłacone w danym miesiącu świadczenia.
Ważne! Jeśli opłacasz składki wyłącznie za siebie, przekaż do ZUS tylko deklarację rozliczeniową. Jeśli zatrudniasz pracowników, przekaż deklaracją rozliczeniową razem z imiennymi raportami za każdego z pracowników i siebie.
- Raport miesięczny ZUS RCA, w którym rozliczysz należne składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne i wypłacone świadczenia za pracowników.
- Raport miesięczny ZUS RSA, w którym wykażesz wysokość wypłaconych świadczeń oraz przerwy w opłacaniu składek za pracowników.
- Raport miesięczny ZUS RPA, którego nie musisz przekazywać za każdy miesiąc, lecz tylko za ten miesiąc, w którym:
- wypłacisz pracownikowi przychód należny za lata poprzednie, np. wypłacisz w marcu 2026 r. trzynastkę za 2025 r.,
- obok świadczeń wypłaconych w związku z niezdolnością do pracy lub macierzyństwem, np. obok zasiłku chorobowego, wypłacisz pracownikowi taki składnik wynagrodzenia, np. dodatek stażowy, od którego nie została odprowadzona składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe,
- pracownik wykonywał pracę nauczycielską.
Ważne! Każdy dokument ubezpieczeniowy powinien zawierać datę jego sporządzenia oraz podpis płatnika lub osoby upoważnionej.
2. Wypełnione i podpisane dokumenty wyślij pocztą na adres naszej placówki.
Dalsze kroki
Opłać składki w kwocie, jaką wpisałeś w przekazanej do nas deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA.
Podstawa prawna usługi
- Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 199),
- Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 26),
- Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1483, z późn. zm.),
- Rozporządzenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 20 grudnia 2020 r. w sprawie określenia wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raportów miesięcznych i imiennych raportów miesięcznych korygujących, zgłoszeń płatnika składek, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych korygujących, zgłoszeń danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, raportów informacyjnych, oświadczeń o zamiarze przekazania raportów informacyjnych, informacji o zawartych umowach o dzieło oraz innych dokumentów (Dz. U. z 2025 r. poz. 1036, z późn. zm.).